Autor: Wiesława Sikorska-Ożgo
Pierwsze dwa kwartały 2026 roku na świecie, jak i w Polsce, były bardzo niespokojne a także niestabilne politycznie oraz gospodarczo, naznaczone przedłużającymi się konfliktami wojennymi w Ukrainie i na Bliskim Wschodzie. W naszym kraju możemy chociaż nadal cieszyć się ze stosunkowo niskiej inflacji, w porównaniu do wcześniejszych lat. Jak te trudne uwarunkowania gospodarczo-polityczne oraz zmienna inflacja wpłynęły na poziomy wynagrodzeń i stawek robocizny kosztorysowej w analizowanym okresie?
Z dniem 1 stycznia 2026 r. minimalne wynagrodzenie brutto za pracę wzrosło w Polsce z 4 666 (obowiązywało od 1 stycznia 2025 r.) do 4 806 zł, natomiast stawka godzinowa przy umowach zleceń z 30,50 zł do 31,40 zł za godzinę zlecanej pracy. Był to więc w stosunku do ubiegłego roku skok zarówno płacy minimalnej jak i najniższej stawki godzinowej na niskim poziomie 3,0%. Przypominamy, że w analogicznym okresie ubiegłego roku, czyli 1 stycznia 2025 r. w stosunku do 1 stycznia 2024 r., minimalne wynagrodzenie brutto za pracę wzrosło o 10,0% a stawka godzinowa przy umowach zleceń o 10,1%.
Dalszą analizę poprzedzimy podaniem innych, niezbędnych danych statystycznych.
Z ogłoszonych przez GUS sygnalnych wskaźników zmian cen towarów i usług konsumpcyjnych w kwietniu 2026 r., ustalonych w porównaniu z analogicznym miesiącem 2025 roku, wiemy już, iż ceny rok do roku wzrosły o 3,2%. W stosunku do wcześniejszego miesiąca, czyli do marca, ceny towarów i usług wzrosły o 0,6%. Przypomnieć należy, że porównywalny wskaźnik rok do roku w kwietniu 2025 r. wynosił 4,3%.
Natomiast zgodnie z treścią Komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 21 maja 2026 r. przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw w kwietniu 2026 r. wynosiło 9 530,74 zł, z kolei w kwietniu 2025 r. odpowiednie wynagrodzenie osiągnęło poziom 9 045,11 zł. Oznacza to roczny wzrost o 5,4%. Za to zgodnie z Komunikatem Prezesa GUS z 11 maja 2026 r. przeciętne wynagrodzenie w pierwszym kwartale 2026 r. wynosiło 9 562,88 zł, czyli było o 6,7% wyższe od odpowiedniego wynagrodzenia z pierwszego kwartału 2025 r. (8 962,28) i o 4,0% wyższe od przeciętnego wynagrodzenia w 4 kwartale 2025 r. (9 197,79 zł). Wzrost przeciętnego wynagrodzenia, tak jak w kwietniu ubiegłego roku, przekroczył więc inflację, ocenianą na podstawie wskaźników zmian cen towarów i usług konsumpcyjnych, ogłaszanych przez GUS. Przy czym różnice pomiędzy tymi wskaźnikami w tym roku nie były już tak znaczące jak w poprzednich latach. Taki stan rzeczy, tzn. wyższy wzrost przeciętnych wynagrodzeń od zmian cen towarów i usług konsumpcyjnych, występuje w naszym kraju już od lipca 2023 roku. Przypominamy, że nie mieliśmy z nim do czynienia w okresie wysokiej inflacji, w którym wzrosty wynagrodzeń, choć bardzo znaczące, to jednak nie nadążały za zmianami cen towarów i usług. Tak więc przed lipcem 2023 roku, pomimo wysokiego wzrostu wynagrodzeń, notowaliśmy spadek ich realnej wartości, natomiast od drugiej połowy 2023 r. rejestrowany jest stały wzrost siły nabywczej płac. Należy jednak zauważyć, że ten trend jest coraz słabszy, a procentowe wzrosty przeciętnych wynagrodzeń, systematycznie zbliżają się do poziomów wskaźników inflacji.
Jak zwykle interesuje nas jak na tym tle kształtują się zmiany stawek robocizny kosztorysowej robót budowlanych, zanotowane w pierwszym półroczu 2026 r. w wydawnictwach SEKOCENBUD?
Pierwsze półrocze tego roku to wzrost stawek netto w poszczególnych rodzajach robót od 2,1% do 2,9%, w tym w 2 kwartale zwyżki stawek netto ukształtowały się na poziomach od 0,9% do 1,4%. Biorąc pod uwagę kwartalną tendencję zmian wynagrodzeń i poziom inflacji w tym okresie, można stwierdzić, że pierwsze półrocze 2026 roku przyniosło wzrosty stawek robocizny kosztorysowej (netto) w poszczególnych rodzajach robót budowlanych, na poziomach nieco niższych od zmian przeciętnego wynagrodzenia w tym okresie, ale wyższych od zmian cen towarów i usług (inflacji). Trzeba tu jednak pamiętać, że roboty budowlane cechuje sezonowość. Wzrosty stawek są na ogół powiązane z sezonem budowlanym, czyli w pierwszym kwartale stawki robocizny kosztorysowej zwykle znacząco nie rosną. Natomiast rok do roku w drugim kwartale br. stawki netto wzrosły od 5,4% do 6,6% a stawki brutto od 5,9% do 7,0%, czyli bardzo podobnie lub nawet ponad zwyżkę wynagrodzenia w tym okresie. Można więc stwierdzić, że proporcje są zbliżone do tych sprzed roku. Po raz drugi jest więc powód do zadowolenia, gdyż w wyścigu zmian przeciętnych wynagrodzeń i stawek robocizny kosztorysowej oraz poziomu inflacji nadal przegrywa wzrost cen towarów i usług.
Poza tym należy odnotować, że w pierwszym półroczu 2026 roku przyrosty średnich stawek brutto w poszczególnych rodzajach robót osiągnęły poziomy jeszcze nieco wyższe niż stawek netto, bowiem od 2,2% do 3,2%. Ta tendencja wyższego wzrostu stawek brutto od stawek netto utrzymuje się już od 2021 r., co oznacza że narzuty rynkowe w tym czasie na ogół rosły.
Z porównania wskaźników narzutów kosztów pośrednich WKp, narzutów zysku WZ oraz kosztów zakupu WKz w poszczególnych rodzajach robót z 4 kwartału 2025 r. i 2 kwartału 2026 r. wynika, iż w tym czasie zanotowano najczęściej zmiany ich wartości od 0,0 do 0,3 punktu procentowego.
Komunikat w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w pierwszym kwartale 2026 r.
Komunikat w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w pierwszym kwartale 2025 r.
Wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych w kwietniu 2026 r.
Naszą misją jest dostarczenie wiedzy o kosztorysowaniu
i wiarygodnych informacji
o cenach w budownictwie
Copyright © kurigram 2020 all right reserved.